Gie Vleugels spreekt tijdens het Breeze Open Weekend over de gemeenschap van vroeger & wij. Een toelichting op zijn thema.
Zelfs niet-christenen zijn vaak onder de indruk van het warme sociale leven van de eerste christenen. Ze gingen hecht met elkaar om, ontmoetten elkaar dagelijks, moedigden elkaar aan, deelden hun bezit met elkaar en zorgden dat er niemand gebrek had. Deze warme gemeenschap oefende een flinke aantrekkingskracht uit op hun tijdgenoten, en droeg daardoor in belangrijke mate bij aan de snelle groei van de vroege kerk.
Vandaag lijkt een dergelijk gemeenschapsleven ondoenlijk. De intensiteit en de frequentie van hun samenzijn lijkt niet meer haalbaar, de hartelijkheid is flink verbleekt en de onderlinge zorg van vroeger lijkt plaats te hebben gemaakt voor vormen en voorzieningen. Is het hart eruit? Is het geheim van de vroegchristelijke verbondenheid op de één of andere manier verloren gegaan? En is er een manier om ze in haar vroegere diepgang en rijkdom te herstellen?
Gemeenschap is niet zomaar een bijproduct van het christelijk geloof, maar centraal en essentieel. Geen gemeenschap, geen christendom. En dat geldt niet alleen voor de gemeenschap met God, want, zoals Johannes schrijft: “verbonden zijn met ons is verbonden zijn met de Vader en met zijn Zoon Jezus Christus” (1 Johannes 1:3). Johannes is duidelijk: als de verbondenheid van een christen met zijn geloofsgenoten weinig voorstelt, dan moet hij zich over zijn relatie met God geen illusies maken: “Want iemand kan onmogelijk God, die hij nooit gezien heeft, liefhebben als hij de ander, die hij wel ziet, niet liefheeft.” (1 Johannes 4:20).
Merkwaardig genoeg is de verbondenheid die de eerste christenen kenden reeds een herstel en een vernieuwing van een lang verloren paradijselijke verbondenheid met God en medemens. Toen God de mensen schiep (Genesis 1 en 2), was dat om in harmonie met Hem en met elkaar te leven. Het is de eigenzinnigheid van de mens die deze paradijsgemeenschap heeft doen stranden. Toen God zijn zoon naar onze wereld stuurde, was dat precies om die gemeenschap te herstellen. Jezus kwam op aarde om een nieuwe maatschappij in het leven te roepen: mensen die opnieuw in harmonie met God leven, en daardoor ook in harmonie met elkaar.
Dit is het hoofdthema van het Nieuwe Testament. De verschillende auteurs werken dit thema op diverse wijzen uit: Jezus’ kruis en opstanding hebben de weg gebaand naar een herstelde omgang met God die de basis vormt voor herstelde omgang onder Gods kinderen. Paulus toont ons de meest uitgewerkte presentatie. Hij heeft het over de eerste mensheid, Adam, en een nieuwe, tweede mensheid, Christus. De eerste Adam was het menselijk ras dat gepoogd heeft zonder God op de aarde te functioneren. Het faillissement van die eerste poging is inmiddels voor iedereen duidelijk. Dan heeft God een nieuwe Adam op aarde gezet, Jezus Christus. Hij bouwt nu een nieuwe mensheid, waarin Gods wil wel weer de norm is. Paulus noemt deze nieuwe maatschappij het lichaam van Christus.
Als deze geslaagde gemeenschap dan werkelijk het hart is van de christelijke boodschap, dan is het des te ernstiger dat deze hechte verbondenheid vandaag onder het stof is geraakt. Hoe komt dat, en wat is eraan te doen?
Dat is wat we tijdens de Breeze-ontmoeting met elkaar willen bespreken. Hier wil ik enkel de belangrijkste sleutels aanwijzen om de deur naar die gemeenschap te openen.
Tijdens de ontmoeting zullen we deze sleutels één voor één onder de loep nemen en onderzoeken hoe elke sleutel ook effectief in het slot kan. De volgende sleutels zullen we bekijken:
Drink het water bij de Bron
De vroegchristelijke gemeenschap is natuurlijk voortgevloeid uit de radicale ommezwaai in het leven van Jezus’ volgelingen. Ze hadden iets ontdekt, en die ontdekking maakte dat ze niet meer in de oude patronen verder konden leven. We zoeken samen de bron van de christelijke gemeenschap.
Obstakels ruimen
Relaties verzuren, vervlakken, vervagen, komen op de helling te staan of moeten wijken voor nieuwe relaties. Wat zijn de obstakels voor een warme christelijke gemeenschap, en hoe ruimen we ze op?
Fietsen leer je op een fiets
En ook wie al kan fietsen, leert beter fietsen op een fiets. Zo leer je christelijke gemeenschap ook niet met een boekje in een hoekje, maar samen met de christenen in je onmiddellijke omgeving. Zij zijn jouw fiets (en jij bent hun fiets). Oefening en regelmaat zijn even essentieel als houding en techniek.
Hou je gereedschap schoon en scherp
Zelfs het beste gereedschap vraagt onderhoud. Een fiets die slecht gesmeerd is, of waarvan de bouten los zitten, rijdt niet vlot. Geeft het Nieuwe Testament aanwijzingen voor de het onderhoud van de christelijke gemeenschap?
Als je de kip niet voert, legt ze geen eieren
Bovendien gaat ze dood. Geeft het Nieuwe Testament aan hoe de christelijke gemeenschap gevoed wordt?
Tenslotte zullen we stilstaan bij de vertaalslag: Is de vroegchristelijke gemeenschap een exotische plant die in ons klimaat niet groeit? Was de wereld van toen zo anders dat hun hechte verbondenheid niet naar onze tijd te transporteren is? Of kunnen cultuur- en tijdgebonden elementen vertaald worden, zodat ze ook vandaag kunnen functioneren.
Ik zie uit naar boeiende en leerrijke gesprekken!
